Sáng 28/11/2025,  tại Hà Nội, Viện Văn hóa – Nghệ thuật – Thể thao và Du lịch Việt Nam phối hợp với Hội đồng Anh tại Việt Nam tổ chức Diễn đàn Sáng tạo châu Á 2025 với chủ đề “Tương lai bền vững từ nguồn lực văn hóa và sáng tạo”. Sự kiện quy tụ các nhà quản lý, chuyên gia, nghệ sĩ, doanh nghiệp sáng tạo và đại biểu đến từ 09 quốc gia, tạo không gian đối thoại về chiến lược phát triển văn hóa trong khu vực.

Diễn đàn nhấn mạnh việc kích hoạt sự sáng tạo và hệ sinh thái địa phương để hướng tới phát triển các ngành công nghiệp văn hóa bền vững. (Ảnh: VICAST)

Văn hóa và sáng tạo – động lực mới của phát triển bền vững

Phát biểu khai mạc, bà Nguyễn Phương Hòa, Cục trưởng Cục Hợp tác quốc tế thuộc Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, nhấn mạnh rằng trong bối cảnh toàn cầu hóa sâu rộng cùng những thách thức về đô thị, biến đổi khí hậu, già hóa dân số và dịch bệnh, văn hóa ngày càng chứng minh vai trò là nguồn lực nội sinh của phát triển.

TS Nguyễn Phương Hòa, Cục trưởng Cục Hợp tác quốc tế, Bộ VHTTDL phát biểu Khai mạc. (Ảnh: VICAST)

Việt Nam đang triển khai Chiến lược phát triển công nghiệp văn hóa đến năm 2030, tầm nhìn 2045, đồng thời đề xuất sáng kiến “Thập kỷ quốc tế về văn hóa vì phát triển bền vững” tại UNESCO. Đây được xem là bước đi thể hiện rõ trách nhiệm và sự chủ động của Việt Nam trong các chương trình nghị sự văn hóa quốc tế.

Bà Nguyễn Phương Hòa bày tỏ kỳ vọng Diễn đàn sẽ trở thành diễn đàn thường niên, nơi các thành phố sáng tạo và chuyên gia khu vực cùng đề xuất chính sách, thử nghiệm mô hình mới, hình thành mạng lưới sáng tạo châu Á để hướng tới một tương lai thịnh vượng bền vững.

Việt Nam nổi lên trên bản đồ sáng tạo châu Á

Theo bà Nguyễn Thị Thu Phương, Viện trưởng Viện Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao và Du lịch Việt Nam, châu Á đang là không gian thử nghiệm mạnh mẽ cho các mô hình phát triển dựa trên văn hóa và sáng tạo. Sự hòa quyện giữa bản sắc địa phương, nghề thủ công, ký ức đô thị và công nghệ đương đại đã giúp nhiều quốc gia hình thành những hệ sinh thái sáng tạo giàu bản sắc.

PGS.TS Nguyễn Thị Thu Phương, Viện trưởng Viện VHNTTTDLVN phát biểu Đề dẫn Diễn đàn. (Ảnh: VICAST)

Trong dòng chuyển động chung ấy, Việt Nam ngày càng khẳng định vị thế với bốn Thành phố Sáng tạo của UNESCO gồm Hà Nội, Hội An, Đà Lạt và Thành phố Hồ Chí Minh. Bên cạnh đó là sự xuất hiện của các mô hình sáng tạo mới ở Sa Pa, Lai Châu, Khánh Hòa, Ninh Bình… góp phần mở rộng “bản đồ sáng tạo” của Việt Nam theo nhiều hướng từ di sản, thủ công, âm nhạc đến điện ảnh, thiết kế và văn hóa biển.

Kiến tạo địa điểm từ nguồn lực văn hóa và sáng tạo

Tại phiên làm việc buổi sáng, các diễn giả tập trung phân tích cách văn hóa, di sản và cộng đồng trở thành nền tảng để hình thành các điểm đến sáng tạo.

Ông Tom Fleming, Giám đốc Tom Fleming Creative Consultancy, cho rằng Việt Nam có lợi thế hiếm có nhờ tài nguyên văn hóa đa dạng và cộng đồng năng động. Tuy vậy, để phát triển bền vững, cần củng cố quy hoạch sáng tạo, hệ sinh thái địa phương và tăng cường kết nối giữa các đô thị sáng tạo trong khu vực.

TS. Tom Fleming, Giám đốc Tom Fleming Creative Consultancy trình bày tham luận “Hướng về phương Đông: Các cơ hội cho nền kinh tế sáng tạo”. (Ảnh: VICAST)

TS. Ngô Phương Lan, Chủ tịch Hiệp hội Xúc tiến phát triển điện ảnh Việt Nam trình bày tham luận “Kiến tạo thương hiệu điện ảnh tại Thành phố Đà Nẵng”. (Ảnh: VICAST)

Bà Nguyễn Phương Thảo, Giám đốc Chương trình Nghệ thuật và Công nghiệp sáng tạo của Hội đồng Anh tại Việt Nam, chia sẻ về quá trình chuyển mình của các không gian văn hóa sáng tạo trong nước suốt hơn mười năm qua. Từ những nhóm nhỏ và hoạt động đơn lẻ, nhiều sáng kiến đã trở thành điểm tựa của cộng đồng trẻ và góp phần hình thành hệ sinh thái sáng tạo của đô thị.

Các đại biểu tham luận bàn tròn Phiên 1 có chủ đề “Kiến tạo địa điểm từ nguồn lực văn hóa và sáng tạo”. (Ảnh: VICAST)

Phiên thảo luận còn kết nối bằng các tiết mục biểu diễn của Nhà hát Múa rối Việt Nam, mang đậm dấu ấn văn hóa dân tộc.

Một tiết mục múa rối đặc sắc của các nghệ sĩ Nhà hát Múa rối Việt Nam được trình diễn tại hội thảo. (Ảnh: VICAST)

Hợp tác vì tương lai bền vững của châu Á

Trong phiên làm việc buổi chiều, các diễn giả từ Nhật Bản, Malaysia, Hàn Quốc và nhiều quốc gia ASEAN chia sẻ kinh nghiệm về phát triển văn hóa và sáng tạo theo hướng bền vững.

Ông Yoshioka Norihiko, Giám đốc Quỹ Giao lưu Văn hóa Nhật Bản tại Việt Nam. (Ảnh: VICAST)

Ông Yoshioka Norihiko, Giám đốc Quỹ Giao lưu Văn hóa Nhật Bản tại Việt Nam, nhấn mạnh rằng các lễ hội, nghệ thuật biểu diễn và điện ảnh tài liệu đang trở thành nền tảng quan trọng để Nhật Bản xây dựng sức mạnh mềm và thương hiệu sáng tạo quốc gia. Việt Nam có thể tham khảo các mô hình này khi phát triển điểm đến văn hóa.

Ông Ang Ming Chee, Giám đốc Ban quản lý Di sản thế giới George Town (Malaysia), trình bày kinh nghiệm chuyển đổi của các đô thị đa văn hóa tại Malaysia và cho rằng sự kết hợp giữa di sản, cộng đồng và hoạt động sáng tạo có thể trở thành động lực thúc đẩy du lịch, thương mại và kết nối quốc tế.

TS Ang Ming Chee, Giám đốc Ban quản lý Di sản thế giới George Town (Malaysia). (Ảnh: VICAST)

PGS. TS. Pittungnapo Witiyya chia sẻ về cách lồng nghép văn hóa và sáng tạo vào hệ sinh thái SUKHOTHAI và các Thành phố Sáng tạo tại Châu Á – Thái Bình Dương. (Ảnh: VICAST)

Hướng tới mạng lưới sáng tạo châu Á

Diễn đàn Sáng tạo châu Á 2025 khẳng định văn hóa và sáng tạo đang trở thành nguồn lực quan trọng cho phát triển kinh tế – xã hội. Việt Nam được đánh giá có tiềm năng lớn khi mục tiêu đóng góp bảy phần trăm GDP từ công nghiệp văn hóa vào năm 2030 nằm trong tầm với.

Các đại biểu tham gia Diễn đàn. (Ảnh: VICAST)

Sự kiện đồng thời mở ra triển vọng hình thành mạng lưới hợp tác sáng tạo trong khu vực, trong đó Việt Nam đóng vai trò cầu nối giữa các đô thị, cộng đồng và doanh nghiệp, góp phần tạo dựng một không gian sáng tạo châu Á năng động, giàu bản sắc và bền vững.