Mở màn cho Biennale Photo Hanoi ‘25, “Hoài niệm về những thành phố” là triển lãm nhóm được Giám tuyển – Nghệ sĩ Nguyễn Thế Sơn chọn lọc. Triển lãm được trưng bày tại Trung tâm Văn hóa Nghệ thuật 22 Hàng Buồm – một không gian đã chứng kiến nhiều lớp ký ức đô thị, nơi Hội quán Quảng Đông xưa đang chuyển mình trở thành trung tâm nghệ thuật đương đại.

Triển lãm quy tụ 30 nghệ sĩ nhiếp ảnh và nghệ thuật thị giác từ Việt Nam và quốc tế. Các nghệ sĩ cùng nhau khám phá mối quan hệ giữa ký ức, thành phố và con người. Lấy cảm hứng từ suy tưởng rằng “Mỗi đô thị là một cơ thể sống – Không ngừng chuyển mình theo thời gian” – “Hoài niệm về những thành phố” mở ra một hành trình khám phá 19 thành phố, nơi ký ức cá nhân đan cài với ký ức tập thể, thời gian và không gian hòa làm một trong những tầng sâu cảm xúc thông qua những bức ảnh.

Là sự tiếp nối của triển lãm “Hà Nội – Một thành phố trong nhiếp ảnh” (Photo Hanoi ’23), dự án lần này mở rộng biên độ nghiên cứu – Không chỉ dừng lại ở Hà Nội mà còn đối thoại với những đô thị khác: Paris, Tokyo, Yangon, Bilbao… Trong không gian của 22 Hàng Buồm, hàng trăm tác phẩm tạo nên một cuộc đối thoại không lời: Giữa những thành phố xa xôi và quen thuộc, giữa quá khứ và hiện tại, giữa con người và nơi chốn.

Loạt ảnh về Dhaka – Phố cổ của nghệ sĩ Hải Thanh (Nguồn: Nghệ sĩ Hải Thanh)

Giám tuyển Nguyễn Thế Sơn chia sẻ rằng ý tưởng triển lãm được khơi gợi trong khoảnh khắc anh ngồi chờ chuyến bay trở về Hà Nội: “Trên bảng điện tử, những chiếc đồng hồ hiển thị múi giờ của nhiều thành phố – Chúng nhắc tôi rằng thời gian ở mỗi nơi đều “chảy” theo cách riêng, nhưng con người, ký ức, nhịp sống lại có điểm tương đồng”. Hình ảnh những chiếc đồng hồ múi giờ quốc tế vì thế trở thành sợi chỉ kết nối xuyên suốt triển lãm, trở thành biểu tượng cho sự dịch chuyển, chồng lớp và giao thoa của ký ức đô thị toàn cầu.

Chiếc đồng hồ trở thành hình tượng dẫn dắt triển lãm (Ảnh: BTC)

Với mỗi thành phố được giới thiệu trong triển lãm, giám tuyển Nguyễn Thế Sơn lựa chọn từ hai đến năm nghệ sĩ cùng tham gia “đối thoại”. Trong số đó, một hoặc hai nghệ sĩ là người bản địa, gắn bó trực tiếp với nhịp sống của đô thị ấy, những nghệ sĩ còn lại đến từ nơi khác, mang theo góc nhìn của người quan sát. Cách lựa chọn này giúp tạo nên sự giao thoa giữa trải nghiệm nội tại và cái nhìn bên ngoài, mở rộng biên độ diễn giải và làm nổi bật cuộc đối thoại đa tầng về ký ức và bản sắc đô thị mà triển lãm hướng tới.

Từ đó, trong các khung hình, Hà Nội hiện lên vừa thân thuộc, vừa xa xăm: Jean-Charles Sarrazin (Pháp) tái hiện Hà Nội những năm hậu chiến với gam màu hoài cổ của phim analog; Đồng Hiếu kể lại “Lời thì thầm” của đời sống về đêm; Phạm Duy ghi lại những khoảnh khắc tĩnh lặng trong “Thành phố đứng im” thời đại dịch. Những góc nhìn từ các đô thị khác – Tokyo, Paris, Bilbao hay Yangon… Mang đến những ký ức khác nhau, biến triển lãm thành một “bản đồ cảm xúc” được kiến tạo từ ánh sáng, thời gian và ký ức.

Khán giả đắm chìm vào không gian của “Hoài niệm về những thành phố” trong ngày Khai mạc (Ảnh: BTC)

“Đây có lẽ là dịp hiếm hoi để nhiều thành phố trên thế giới cùng cất tiếng nói – mở ra những cuộc trò chuyện giữa con người và không gian sống, giữa quá khứ và hiện tại. Tôi hy vọng người xem có thể tìm thấy phần ký ức của riêng mình trong những bức ảnh ấy,” – Nghệ sĩ Nguyễn Thế Sơn chia sẻ.

Là nghệ sĩ thị giác, nhiếp ảnh gia và giảng viên tại Trường Đại học Quốc gia Việt Nam, Nguyễn Thế Sơn tốt nghiệp ngành Nhiếp ảnh Mỹ thuật tại Học viện Mỹ thuật Trung ương Trung Quốc, một trong những cơ sở đào tạo hàng đầu châu Á. Với nhiều triển lãm thành công trong nước và quốc tế, anh là một trong những giám tuyển tiêu biểu của thế hệ nghệ sĩ Việt Nam đương đại, người không ngừng tìm cách “đọc” lại ký ức đô thị bằng ngôn ngữ nhiếp ảnh.

Giám tuyển Nguyễn Thế Sơn giới thiệu về triển lãm (Ảnh: BTC)

Triển lãm “Hoài niệm về những thành phố” mở ra một không gian đối thoại đa chiều để mỗi người được khơi gợi lại những ký ức cá nhân và cùng biến ký ức trở thành bản sắc, văn hóa của cộng đồng.

Thông tin triển lãm

• Giám tuyển: Nguyễn Thế Sơn
• Nghệ sĩ: Đồng Hiếu, Jean-Charles Sarrazin, Phạm Duy, Hoàng Thế Nhiệm, Quang Lâm, Bảo Zoãn, Thịnh Lê, Tse Ming Chong, Kai Fung Ng, Vincent Yu, Dustin Shum, Lê Brothers (Lê Ngọc Thanh & Lê Đức Hải), Sébastien Laval, Phan Đình Khánh, Phan Quang, Hải Thanh, Philong Sovan, Remissa Mak, Nguyễn Xuân Khánh, Nguyễn Thế Sơn, Nguyễn Hữu Tuấn, Elizabeth Rush, Bert Danckaert, Trần Thanh Thảo, Ossain Raggi Gonzales, Dong Yue Hang, Birgit Kleber, Isabelle Grosse, José Manuel Ballester, Cấn Văn Ân.
• Địa điểm: Trung tâm Văn hóa Nghệ thuật 22 Hàng Buồm, 22 Hàng Buồm, Hoàn Kiếm, Hà Nội
• Thời gian: 01.11 – 30.11.2025
• Khai mạc: 10:50 am  – 01.11.2025 (Tham dự với giấy mời)