Hưởng ứng kỷ niệm 20 năm Ngày Di sản Văn hóa Việt Nam (23/11/2005-23/11/2025), “Ngày Di sản SIS 2025” do Khoa Công nghiệp Văn hóa và Di sản (VNU-SIS) phối hợp cùng COMPLEX 01 và dự án “Nghề Mới – Chuyện của Hà Nội” tổ chức đã trở thành điểm hẹn văn hóa nổi bật của giới trẻ Thủ đô.

Sự kiện mở ra không gian cho các bạn trẻ trực tiếp tham gia tìm hiểu và khám phá di sản (Ảnh: BTC)

Từ không gian trưng bày, thực hành, đến các tọa đàm chuyên môn và phiên kết nối sinh viên, sự kiện mang tới một hành trình di sản đa giác quan, nơi tri thức được chạm, được nghe, được trải nghiệm trực tiếp.

Ngay từ buổi sáng 23/11, khu vực COMPLEX 01 đã trở nên sôi động với 10 gian trưng bày thuộc không gian “Chạm vào Di sản”. Tại đây, sinh viên SIS và các trường đối tác giới thiệu những dự án tái hiện nghề truyền thống như: Se chân chỉ Triều Khúc, kim hoàn Đậu bạc Định Công, nón làng Chuông, khảm trai Phú Xuyên hay trang phục truyền thống từ họa tiết Việt. Mỗi gian là một “lát cắt văn hóa” được kể lại bằng ngôn ngữ sáng tạo của thế hệ trẻ. Không chỉ quan sát, người tham dự được trực tiếp thực hành từng công đoạn thủ công, từ se sợi, dát bạc, in hoa văn đến chế tác sản phẩm lưu niệm. Nhờ đó, di sản không còn “đứng yên” trong tủ kính mà xuất hiện như một phần sống động của đời sống hôm nay.

10 gian hàng “Chạm vào di sản” đón khách tham quan nườm nượp suốt ngày 23/11. (Ảnh: BTC)

Điểm nhấn học thuật của sự kiện đến từ chuỗi tọa đàm “Đối thoại cùng Di sản sống” với sự tham gia của các nghệ nhân và nhà nghiên cứu: Nghệ nhân Tạ Thu Hương (làng Chuông), nghệ nhân Sầm Thị Tình (làng dệt Hoa Tiến, Nghệ An) và PGS.TS Trần Thị An (VNU-SIS, Chủ tịch Hội Văn nghệ dân gian Hà Nội). Những câu chuyện về nghề, về sự bền bỉ với làng thủ công và áp lực từ thị trường đã mở ra cho sinh viên một góc nhìn thẳng thắn hơn về sức sống nội tại của di sản. PGS.TS Trần Thị An nhấn mạnh: “Sinh viên hiện nay có những khả năng rất lớn, đặc biệt là kỹ năng trên môi trường số. Từ những hiểu biết đa dạng đó, cùng với tình yêu và trách nhiệm, các bạn sẽ lan tỏa, phát triển và bảo tồn, giúp cho di sản phát triển trường tồn.”

Cuộc trò chuyện sôi nổi với nhiều góc nhìn đa chiều nhằm khai thác các di sản như một thực thể sống. (Ảnh: BTC)

Mạch đối thoại tiếp tục được nối dài ở phiên  thảo luận “Nghề Di sản: Cơ hội trong thời đại mới”, nơi sinh viên đặt thẳng câu hỏi về triển vọng nghề nghiệp trong lĩnh vực di sản và công nghiệp văn hóa. Các diễn giả đến từ VICAST, Sở Văn hóa & Thể thao Hà Nội và Hanoi Grapevine đã phân tích bức tranh nghề nghiệp hiện nay – Từ quản trị dự án văn hóa, giám tuyển nghệ thuật, truyền thông – thiết kế, cho đến mô hình khởi nghiệp dựa trên tài nguyên bản địa. Cuộc trò chuyện mở ra cách tiếp cận thực tế hơn: Làm nghề di sản không chỉ dựa vào đam mê, mà là tìm kiếm một con đường nghề nghiệp bền vững cho chính mình.

Khán phòng chật ních khán giả lắng nghe tọa đàm “Nghề Di sản: Cơ hội trong thời đại mới” để hiểu thêm về các cơ hội nghề nghiệp. (Ảnh: BTC)

Không khí hướng nghiệp cũng được nuôi dưỡng trong phiên Heritage Exchange, kết nối sinh viên SIS với các nhóm bạn đến từ Đại học Văn hóa Hà Nội, Đại học Sư phạm Nghệ thuật Trung ương và Đại học Thủ đô. Qua những thẻ “Heritage Card” và các dự án chia sẻ chéo, người trẻ cho thấy sự chủ động trong việc tìm đầu ra mới cho di sản bằng ngôn ngữ truyền thông, kinh tế sáng tạo và công nghệ.

Ở không gian trải nghiệm, hình ảnh những nhóm sinh viên kiên nhẫn học từng đường kim mũi chỉ với nghệ nhân, hay cùng nhau nghiên cứu họa tiết cổ để ứng dụng vào thiết kế hiện đại, thể hiện rõ tinh thần của một thế hệ tiếp nối. Heritage Day SIS 2025 không chỉ kể câu chuyện di sản, mà còn khơi dậy trách nhiệm làm chủ di sản của người trẻ – Những “người thừa kế” Gen Z mang tri thức học thuật và kỹ năng số vào một lĩnh vực tưởng chừng chỉ thuộc về quá khứ.

Kết thúc trong không khí hứng khởi, sự kiện khẳng định hướng đi của VNU-SIS trong đào tạo liên ngành về Di sản học ở cả ba bậc Cử nhân – Thạc sĩ – Tiến sĩ. Như chia sẻ của ThS. Lê Quang Pháp, thành viên Ban tổ chức: “Chúng tôi mong muốn lan tỏa tinh thần và tình yêu di sản đến cộng đồng, đặc biệt là các bạn trẻ. Từ đó hình thành những sáng kiến mới để phát triển các tài nguyên di sản đáng quý mà chúng ta đang có.”

Sự kiện truyền cảm hứng cho các bạn trẻ tiếp tục phát triển các dự án công nghiệp văn hóa và di sản. (Ảnh: BTC)

Ngày Di sản SIS 2025 khép lại nhưng mở ra một cam kết mới: Di sản chỉ thật sự sống khi được trao vào tay thế hệ trẻ – Những người sẵn sàng kể lại câu chuyện văn hóa bằng suy nghĩ, kỹ năng và sức sáng tạo của thời đại.