“Tiếp nối: Việt Nam” – Ba thập kỷ chuyển mình qua ống kính Andy Soloman

Triển lãm “Tiếp nối: Việt Nam” (Continuum: Vietnam) giới thiệu hơn 50 tác phẩm của nhiếp ảnh gia người Anh Andy Soloman, thực hiện trong hai giai đoạn 1992–1993 và 2022–2024. Từ những bức chân dung được chụp cách đây hơn ba mươi năm, ông quay lại Việt Nam để tìm gặp lại những nhân vật trong ảnh, nay đã trưởng thành, thay đổi và mang theo trong mình ký ức của cả một thời kỳ.

Hành trình ấy không chỉ là quá trình tái tạo hình ảnh, mà còn là nỗ lực tìm lại những mảnh ký ức đang dần phai. Ở đó, mỗi nhân vật là một minh chứng cho sức sống, lòng bền bỉ và niềm tin vào tương lai. Triển lãm trưng bày 21 bức chân dung đen trắng mới cùng 30 bức ảnh lưu trữ, tạo nên cuộc đối thoại giữa hai chiều thời gian: Một Việt Nam thời kỳ mới mở cửa và một Việt Nam đang chuyển mình vào kỷ nguyên mới.

Nghệ sĩ Andy Soloman tại Buổi Khai mạc (Ảnh: BTC)

Những cuộc hội ngộ sau 30 năm

Từ đầu thập niên 1990, nhiếp ảnh gia người Anh Andy Soloman rong ruổi khắp Việt Nam với chiếc máy ảnh nhỏ. Ba mươi năm sau, ông quay lại, mang theo những bức ảnh cũ và nỗi tò mò: Những gương mặt năm ấy giờ ra sao? Từ câu hỏi ấy, lật lại những cuốn nhật ký và tư liệu gốc, Soloman trở lại Tây Nguyên, vùng cao phía Bắc, Hà Nội và đồng bằng sông Hồng, tìm lại dấu vết của quá khứ.

Trong loạt ảnh, cô bé Y Trinh ở Kà Đừ, Kon Tum, từng được Soloman chụp khi mới mười tuổi, nay đã là người phụ nữ trung niên. Ngắm lại bức ảnh cũ, cô kể: “Càng lớn càng nhiều nỗi lo chứ hồi ấy mọi thứ vô tư lắm.”.

Ở làng Bahnar Kon Ro Bang II, Y Yon – cô bé “Cào cào” từng chơi đùa bên nhà Rông năm 1992, giờ đã 42 tuổi. Làng quê đã đổi thay, nhà sàn gỗ được thay bằng nhà bê tông, nhưng niềm vui khi cầm lại tấm ảnh xưa khiến cô rạng rỡ như ngày còn bé.

Những cô gái ngày nào đã trở thành người phụ nữ trung niên, không khỏi xúc động khi nhìn lại hình ảnh của chính mình năm xưa (Ảnh: BTC)

Tại Hà Nội, Soloman tìm lại gia đình ông Bùi Huy Truyền ở ngõ Phất Lộc. Ngôi nhà cổ hai trăm năm tuổi đã được xây mới, nhưng gian thờ tổ tiên vẫn được gìn giữ trên tầng áp mái. Người con gái và con dâu của ông đón Soloman bằng nụ cười xen nước mắt như thể cuộc hội ngộ ấy giúp họ nhìn thấy lại cha mình qua ống kính.

“Trong nhiều năm qua, những con người trong các bức ảnh này thường xuất hiện trong suy nghĩ của tôi. Việc lần lại dấu chân xưa và tìm lại họ là một trải nghiệm khiêm nhường, đầy cảm xúc và đôi khi thật kỳ diệu.” – Soloman chia sẻ.

Hành trình kết nối ký ức

Với Andy Soloman, “Tiếp nối: Việt Nam” không đơn thuần là một dự án nhiếp ảnh mà là một hành trình của ký ức, tình bạn và lòng biết ơn. Ông xem triển lãm như một lời tri ân dành cho những người Việt Nam từng đón chào và chia sẻ với ông cuộc sống của họ. Ba thập kỷ gắn bó giúp ông chứng kiến sự chuyển mình mạnh mẽ của đất nước hình chữ S này từ những năm tháng còn khó khăn đến thời kỳ mở cửa và hội nhập.

Các tác phẩm của Andy Soloman tại triển lãm (Ảnh: BTC)

Theo Soloman, hành trình của Việt Nam trong hơn ba mươi năm qua được phản chiếu qua chính những gương mặt và câu chuyện của con người nơi đây. Ông tin rằng những bức ảnh và cuộc hội ngộ không chỉ gợi lại ký ức mà còn cho thấy sự gắn kết bền chặt giữa quá khứ và hiện tại, được dệt nên bằng niềm tin, sự tôn trọng và tình cảm chân thành.

Với ông, việc tái hợp cùng các nhân vật sau nhiều thập kỷ là trải nghiệm khiêm nhường, sâu sắc và đầy cảm xúc. Đó không chỉ là việc tìm lại dấu vết của thời gian, mà còn là cách ông kết nối với một Việt Nam đã trở thành một phần trong hành trình sống và sáng tác của mình. Soloman xem “Tiếp nối: Việt Nam” như minh chứng cho sức mạnh của sự gắn bó giữa con người và là cách Việt Nam kể lại câu chuyện của chính mình.

Tái hiện không gian ký ức tại Photo Hanoi ’25

Triển lãm “Tiếp nối: Việt Nam” được trưng bày tại Trung tâm Thông tin Văn hóa Hồ Gươm, số 2 Lê Thái Tổ, nằm trong khuôn khổ Liên hoan Nhiếp ảnh Quốc tế Photo Hanoi ‘25. Sự kiện khai mạc ngày 4/11 quy tụ đông đảo nghệ sĩ, giới chuyên môn và đại diện các tổ chức quốc tế. Ông Iain Frew – Đại sứ Vương quốc Anh tại Việt Nam, khẳng định: Triển lãm là biểu tượng cho mối quan hệ hữu nghị lâu dài giữa hai quốc gia. Ông James Shipton – Giám đốc Hội đồng Anh tại Việt Nam, chia sẻ: “Andy Soloman đã gửi gắm tình cảm sâu sắc của mình dành cho nhân vật qua những bức ảnh cuốn hút được trưng bày tại triển lãm này. Mỗi khuôn hình kể một câu chuyện đang tiếp tục được hé mở qua thời gian. Hội đồng Anh đã đồng hành cùng triển lãm, mong muốn tiếp tục vun đắp mối quan hệ bền chặt hơn với Việt Nam thông qua sức mạnh lay động của nghệ thuật.”

Giám đốc Hội đồng Anh tại Việt Nam khẳng định triển lãm góp phần vun đắp mối quan hệ Việt – Anh (Ảnh: BTC)

Có mặt tại sự kiện khai mạc, đại diện UNFPA Việt Nam, ông Matt Jackson, chia sẻ: “Những bức ảnh đầy sức mạnh trong triển lãm này khắc họa tinh thần của con người Việt Nam: Sự kiên cường, bền bỉ và hạnh phúc. Triển lãm này nhấn mạnh rằng, khi chúng ta già đi và khi xã hội già đi, hãy luôn ghi nhớ rằng mỗi thế hệ đều giữ vai trò quan trọng trong việc xây dựng cộng đồng bao trùm và bảo đảm một tương lai bền vững, công bằng cho tất cả mọi người.”

Đại diện UNFPA Việt Nam nhấn mạnh tinh thần bền bỉ và hạnh phúc của người Việt thông qua triển lãm Tiếp nối: Việt Nam (Ảnh: BTC)

Triển lãm mở cửa miễn phí đến hết 30/11/2025, mang đến cho khán giả cơ hội đi qua ba mươi năm lịch sử qua ống kính của một người bạn nước ngoài – người đã chọn Việt Nam như phần ký ức thân thuộc nhất trong cuộc đời sáng tác của mình.

Thông tin triển lãm: