Trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2023, “Về làng” – nhóm những người trẻ yêu mến di sản truyền thống mang đến không gian trải nghiệm và tương tác “Hơi thở của gốm”, giúp công chúng trải nghiệm tự tay nặn gốm, vẽ trên gốm cùng với sự hướng dẫn của những thợ gốm, các nhà thiết kế tài hoa.

Bên cạnh không gian trải nghiệm, “Hơi thở của gốm” cũng trưng bày các sản phẩm gốm đậm chất Việt Nam, đặc biệt là gốm mộc truyền thống không men qua các ứng dụng tượng phật, bình lọ hoa… và men sử dụng hiện đại trên gốm được thiết kế ứng dụng qua bộ sản phẩm 12 con giáp đến từ các nghệ nhân trẻ ở nhiều làng nghề của Việt Nam.

Ngoài gốm, “Về làng” cũng mang đến không gian trưng bày các sản phẩm thủ công với chất liệu sơn mài, nghệ thuật uốn đồng, mây tre, cói, thổ cẩm… không chỉ mang lại cơ hội tiếp xúc và giao lưu với sản phẩm của tinh thần sáng tạo dân gian, mà còn khơi gợi niềm tự hào và ý thức gìn giữ các nghề thủ công mỹ nghệ truyền thống.

Anh Ngô Quý Đức cho biết, sau thời gian hàng chục năm rong ruổi tại các làng nghề, đến tháng 5/2020 anh đã sáng lập dự án “Về làng” với mong muốn đưa các giá trị văn hóa của làng quê, của nghề truyền thống, của các sản phẩm thủ công Việt đến với cộng đồng không chỉ ở Việt Nam mà toàn thế giới.

Kinh nghiệm từ những chuyến đi đã giúp Ngô Quý Đức trở thành chuyên gia trong lĩnh vực bảo tồn và phát triển làng nghề. Không chỉ giúp cho sản phẩm truyền thống đi được xa hơn, anh còn đóng vai trò như một “bác sĩ tâm lý” khi động viên nghệ nhân, hay các gia đình giữ nghề truyền thống tiếp tục theo nghề.

Anh Đức kể, trong lần về Nam Định thăm làng làm trống bỏi, nhưng cả làng chỉ còn một gia đình giữ nghề. Qua trò chuyện mới biết làm nghề này không sống được nên gia đình dự định sẽ đốt hết các khuôn còn lại. Xót xa trước thực trạng đó, anh Đức đã khuyên gia đình nên gìn giữ nghề cổ, giữ lại các khuôn, các kỹ thuật nghề để sau này có thể cải tiến.

Anh Đức cũng chia sẻ câu chuyện về chuyến đi tìm hiểu một số làng nghề ở Bắc Ninh của cô Mari – một du khách đến từ Pháp. Khi đến thăm làng làm mì gạo, cô rất ngạc nhiên bởi các sợi mì, bánh đa… nếu ăn không thì thật là nhạt nhẽo nhưng khi kết hợp với nước dùng cùng các loại gia vị của Việt Nam lại tạo ra một món ăn đậm đà – đến nỗi vị khách này thốt lên: “Từ giờ mỗi khi ăn các món đó, tôi sẽ nhớ đến buổi đi ngày hôm nay”.

Có thể nói, mỗi chuyến về làng là một kỷ niệm. Hơn thế nữa việc giúp công chúng biết tới làng nghề, tiếp cận sản phẩm tinh hoa văn hóa mà cha ông để lại không chỉ khơi dậy niềm tự hào và ý thức gìn giữ của nghệ nhân, mà còn giúp lan toả quảng bá nét văn hóa ra với công chúng thế giới.