Trong tháng 11/2026, 10 không gian di sản tại phường Hoàn Kiếm đồng loạt tổ chức trưng bày, trình diễn, giao lưu và trải nghiệm văn hóa. Chuỗi hoạt động vừa chào mừng Ngày Di sản Văn hóa Việt Nam, Ngày Văn hóa Việt Nam, vừa hưởng ứng Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, tạo thêm một lớp hoạt động cụ thể cho khu phố cổ trong mùa sáng tạo năm nay.

Theo thông tin từ Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, chương trình được tổ chức tại 10 địa điểm trong khu phố cổ và khu vực hồ Hoàn Kiếm, với nội dung trải từ nghệ thuật Tuồng, nghề thủ công truyền thống đến văn hóa thưởng trà, dược liệu, trầm hương và những thú chơi của người Hà Nội xưa.

Điểm chung của các hoạt động là chuyển từ cách trưng bày tĩnh sang hình thức có tương tác: công chúng được xem nghệ nhân trình diễn, tìm hiểu kỹ thuật nghề, tham gia workshop hoặc trực tiếp trải nghiệm một phần quy trình sáng tạo.

Khu vực phố cổ diễn ra nhiều hoạt động phát huy không gian “Thị – Phố – Nghề”, kết nối nghề truyền thống với đời sống và sáng tạo đương đại. Nguồn: BTC

Từ Tuồng đến những nghề thủ công Kẻ Chợ

Ngày 3/11, Trung tâm Giao lưu Văn hóa Phố cổ Hà Nội tại 50 Đào Duy Từ khai mạc chương trình “Chuyện Tuồng xưa, Chuyện Tuồng nay – Phía sau vàng son, tương lai nào cho Tuồng?”.

Không gian giới thiệu lịch sử nghệ thuật Tuồng thông qua phục trang, đạo cụ, kỹ thuật hóa trang, âm nhạc và diễn xuất, đồng thời tổ chức biểu diễn, giao lưu nghệ sĩ và thực hành sáng tạo.

Cùng ngày, tại Trung tâm Thông tin Văn hóa Hồ Gươm, số 2 Lê Thái Tổ, chương trình “Tinh hoa hội tụ” kể lại hành trình các nghề thủ công từ làng quê về Thăng Long – Kẻ Chợ.

Không gian giới thiệu mây tre Phú Vinh, thêu truyền thống, gốm Bát Tràng; điểm nhấn là sắp đặt “Bến Kẻ Chợ – Con thuyền chở tinh hoa” cùng tác phẩm gồm 200 hình tượng cá. Công chúng còn có thể tham gia tạo hình gốm, thưởng trà và giao lưu với nghệ nhân.

Tại đình Kim Ngân, 42–44 Hàng Bạc, “Dòng chảy bách nghệ” kết nối ba dòng nghề gồm đúc đồng Đại Bái, chế tác sừng Đô Hai và gốm Bát Tràng. Không gian kết hợp sản phẩm, công cụ nghề với các sáng tạo đương đại, cùng hoạt động trình diễn và workshop.

Mỗi di sản kể một câu chuyện nghề

Từ ngày 6 đến 30/11, Trung tâm Văn hóa Nghệ thuật tại 22 Hàng Buồm giới thiệu chuyên đề về làng nghề Sơn Đồng, tập trung vào tạc tượng, điêu khắc gỗ, sơn son thếp vàng và những ứng dụng đương đại.

Ngày 14/11, tọa đàm “Tinh hoa mỹ nghệ Sơn Đồng” dự kiến bàn về kỹ nghệ làng nghề, nghệ thuật điêu khắc tại các công trình tín ngưỡng và số hóa di sản.

Tại đình Hà Vĩ, số 11 Hàng Hòm, trưng bày “Đôi lời từ sơn mài Đường Lâm” giới thiệu các sáng tạo của Nghệ nhân ưu tú Nguyễn Tấn Phát. Các workshop cho phép người tham dự tiếp cận chất liệu sơn mài và thử kỹ thuật gắn vỏ trứng.

Di tích 40 Lãn Ông tổ chức trải nghiệm “Dược trà”, kết hợp văn hóa thưởng trà với dược liệu, thảo mộc và gia vị gắn với phố nghề Đông Nam dược.

Tại Trung tâm Thông tin Di sản Phố cổ, 28 Hàng Buồm, chương trình “Nốt hương di sản” giới thiệu sản phẩm trầm. Đình Yên Thái, số 8 Tạm Thương, dành cho nghề dệt và lụa; đình Tú Thị, số 2 Yên Thái, giới thiệu nghệ thuật thêu.

Trong khi đó, Ngôi nhà Di sản tại 87 Mã Mây tổ chức trưng bày “Nốt nhạc thanh trong lòng phố thị”, tái hiện những thú chơi thanh nhã của người Hà Nội xưa qua lồng cu gáy, bonsai, ấm chén và trà cụ gốm Việt.

Di sản trở thành không gian hoạt động

Chuỗi chương trình lần này bổ sung một lớp triển khai cụ thể cho hai hướng lớn đã được công bố trong Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 là “Chuyện Đình trong Phố” và “Nghề qua Phố”.

Trước đó, kế hoạch Lễ hội xác định khu phố cổ là một trong những khu vực trọng tâm, với mục tiêu kết nối đình thờ tổ nghề, phố nghề, làng nghề, hộ kinh doanh và cộng đồng sáng tạo thông qua trưng bày, trình diễn, tọa đàm và trải nghiệm.

Việc đồng thời đưa 10 không gian di sản vào hoạt động trong tháng 11 cho thấy định hướng này đang được cụ thể hóa ở quy mô địa bàn.

Thay vì mỗi di tích chỉ là một điểm tham quan riêng lẻ, các không gian được tổ chức thành một mạng lưới hoạt động, nơi công chúng có thể lần theo những câu chuyện khác nhau về nghề, nghệ thuật và đời sống phố cổ.

Điểm đáng chú ý là phần lớn chương trình không dừng ở việc giới thiệu hiện vật.

Người tham dự được gặp nghệ nhân, xem thao tác nghề, nghe câu chuyện về kỹ thuật, trực tiếp thực hành hoặc tham gia tour trải nghiệm. Cách tổ chức này giúp di sản chuyển từ trạng thái “được bảo tồn” sang trạng thái “được sử dụng”.

Đối với Hà Nội – Thành phố Sáng tạo, đây là một chuyển động có ý nghĩa.

Di sản không chỉ tạo giá trị nhờ lịch sử của chính nó, mà còn có thể trở thành hạ tầng cho hoạt động sáng tạo đương đại, giáo dục cộng đồng và phát triển sản phẩm trải nghiệm văn hóa.

Trong tháng 11, 10 không gian phố cổ vì thế không chỉ cùng “mở cửa”.

Chúng đang được thử nghiệm như những điểm kết nối giữa di sản – nghệ nhân – người thực hành sáng tạo – công chúng, góp phần biến khu phố cổ thành một không gian văn hóa hoạt động liên tục hơn thay vì chỉ là nơi lưu giữ ký ức.

Nguồn tổng hợp

• Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, “Phố cổ Hà Nội tổ chức chuỗi hoạt động chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam”, 31/10/2026.
• Báo Đại biểu Nhân dân, “Trải nghiệm nghề truyền thống tại 10 không gian di sản Hà Nội”, 31/10/2026.
• Báo Điện tử Chính phủ, thông tin Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 và các chương trình “Chuyện Đình trong Phố”, “Nghề qua Phố”.