Nhân Ngày Quốc tế Thanh niên 2025, bộ phim tài liệu Children of the Mist (Những đứa trẻ trong sương) được UNESCO kết hợp cùng CJ Vietnam trình chiếu trở lại tại tòa nhà Liên Hợp Quốc, quận Ba Đình, Hà Nội. Đây là tác phẩm đầu tay của đạo diễn Hà Lệ Diễm, theo sát cuộc sống của Di, một cô bé người H’Mông sống tại Sa Pa từ khi em mới 12 tuổi đến lúc trưởng thành ở tuổi 15. Dành ba năm sống cùng nhân vật mà không hề can thiệp, Diễm đã ghi lại câu chuyện theo thời gian thực để rồi tạo nên một góc nhìn chân thực và đầy suy ngẫm về tuổi trẻ và văn hóa vùng cao.

Phim chính thức ra mắt vào năm 2021 và nhanh chóng thu hút chú ý quốc tế. Tác phẩm được trao Giải Đạo diễn Xuất sắc tại Liên hoan phim Tài liệu Quốc tế Amsterdam (IDFA) cùng năm, đồng thời được đưa vào danh sách rút gọn 15 phim tài liệu xuất sắc tại Oscar 2023 – một cột mốc chưa từng có đối với điện ảnh Việt Nam.

Trong suốt bộ phim, người xem chứng kiến những khoảnh khắc Di vui tươi bên bạn bè, những lúc trầm ngâm suy nghĩ về tương lai và cả những giọt nước mắt khi đối diện với áp lực từ gia đình và cộng đồng. Phim không đưa ra lời bình luận, mà để người xem tự cảm nhận sự phức tạp của tình huống: tình cảm cha mẹ, tình làng nghĩa xóm, và áp lực văn hóa trong cộng đồng.

Di và bạn bè trong “Những đứa trẻ trong sương”. (Ảnh: Internet)

Một trong những khoảnh khắc cảm xúc nhất là khi Di bị đưa đi vì tục “kéo vợ” dù chính em mong muốn học hành hơn kết hôn. Sự phản kháng của Di: “Chị Diễm ơi cứu em!” không chỉ hướng về đạo diễn mà còn mở ra sự tương tác sống động giữa nhân vật và người làm phim.

Điểm đặc biệt của “Những đứa trẻ trong sương” nằm ở việc đạo diễn không áp đặt câu chuyện hay sắp đặt tình huống, mà để cho mọi sự kiện diễn ra tự nhiên. Máy quay như một người bạn thầm lặng, cùng đồng hành và ghi lại những thay đổi của Di: từ một cô bé hồn nhiên, ham chơi thành một thiếu nữ hiểu hơn về những ràng buộc, cơ hội và giới hạn của bản thân. Cách kể này giúp khán giả không chỉ nhìn thấy Di, mà còn nhận ra nhiều câu chuyện tuổi trẻ khác đang diễn ra ở những nơi xa xôi.

Trích cảnh Di cho bạn xem tin nhắn với người yêu cũ trong phim. (Ảnh: Internet)

Đạo diễn Hà Lệ Diễm đã không dừng lại ở việc kể một câu chuyện cá nhân để rồi mở ra nhiều suy ngẫm về vị trí của thanh thiếu niên trong cộng đồng, quyền tự quyết của các em trong các vấn đề liên quan đến tương lai, và tác động của truyền thống trong bối cảnh xã hội đang thay đổi. Với Ngày Quốc tế Thanh niên 2025, dịp tôn vinh vai trò và tiềm năng của giới trẻ toàn cầu, “Những đứa trẻ trong sương” mang một ý nghĩa đặc biệt khác. Tác phẩm đã nhắc nhở rằng để giới trẻ thực sự phát huy được khả năng, họ cần không gian để được lắng nghe, cơ hội tự lựa chọn và sự hỗ trợ để vượt qua những định kiến lâu đời.

Bộ phim đã giành được sự ghi nhận rộng rãi và trở thành minh chứng cho sức mạnh của điện ảnh tài liệu trong việc phản ánh đời sống và khơi gợi đối thoại xã hội. “Những đứa trẻ trong sương” không chỉ là một tác phẩm nghệ thuật, mà còn là lời mời gọi khán giả cùng nhìn lại cách chúng ta đồng hành với thế hệ trẻ: lặng lẽ, kiên nhẫn và tôn trọng như cách mà đạo diễn Hà Lệ Diễm đã làm trong suốt ba năm với Di.

Nữ đạo diễn Hà Lệ Diễm và nhân vật chính Di. (Ảnh: Hà Lệ Diễm)

Nhân Ngày Quốc tế Thanh niên 2025, UNESCO phối hợp cùng Tập đoàn CJ và CGV tổ chức buổi chiếu phim “Những đứa trẻ trong sương” tại Hà Nội – một tác phẩm tài liệu từng gây tiếng vang tại các liên hoan phim quốc tế.

Bộ phim theo chân Di, một cô bé người Mông ở vùng cao Tây Bắc, trong hành trình trưởng thành giữa tập quán tảo hôn và khát vọng học tập. Từ một đứa trẻ hồn nhiên, Di dần trở thành thiếu nữ phải tự mình đối diện với những lựa chọn định đoạt cuộc đời.

Đạo diễn Hà Lệ Diễm, một phụ nữ dân tộc Tày, chia sẻ: “Là một đứa trẻ sinh ra và lớn lên ở miền núi phía Bắc, tôi dường như chỉ có một cơ hội duy nhất để bước ra khỏi bản làng và ngắm nhìn thế giới, đó là được đến trường và đi học. Khi quay “Những đứa trẻ trong sương”, tôi thấy Di dần có những cảm nhận giống như tôi thuở đó.”

Ông Jonathan Baker chia sẻ tại buổi chiếu phim. (Ảnh: UNESCO)

Ông Jonathan Baker, Trưởng Đại diện UNESCO tại Việt Nam, phát biểu: “Khi theo dõi bộ phim này, tôi mong rằng các bạn không chỉ cảm nhận đây là câu chuyện của một cô gái – mà hãy nhìn thấy hình ảnh của chính mình và những thách thức, cơ hội mà thanh niên Việt Nam đang đối mặt. Bởi vì tương lai không chỉ được viết nên bằng những chiến lược hay chính sách – mà sẽ được viết nên từ chính cuộc sống, lựa chọn và hành động của các bạn.”

Sau phần chiếu là một buổi trò chuyện ấm cúng với đạo diễn, nhà sản xuất và chính các bạn trẻ – những người xem phim không chỉ với tư cách khán giả, mà còn là người trẻ đang tìm cách định hình tương lai của mình. Phản hồi câu hỏi của một khán giả, nhà sản xuất Trần Phương Thảo cho rằng: “Trong xã hội của Di, cán cân quyền lực vẫn nghiêng về nam giới. Khi trao quyền cho các bạn nữ – thúc đẩy giáo dục cho các bạn, ta không lấy đi điều gì khỏi nam giới, mà đang thay đổi một cấu trúc vốn chưa công bằng với tất cả.”

Từ những câu hỏi về tuổi thơ đứt gãy, định kiến giới, cho đến chia sẻ của người trong cuộc về hành trình làm phim, buổi trò chuyện khơi mở đối thoại về vai trò của thanh niên trong việc chất vấn những chuẩn mực cũ và hành động vì một xã hội công bằng hơn – thông qua giáo dục, sáng tạo và cộng đồng.

Phần trò chuyện với các khách mời là Nhà sản xuất Trần Phương Thảo (thứ hai từ trái qua) và đạo diễn Hà Lệ Diễm (thứ hai từ phải qua). (Ảnh: UNESCO)

Đạo diễn Hà Lệ Diễm chia sẻ những hình ảnh về cuộc sống của Di hiện tại (Ảnh: UNESCO)