Sau hai vòng hội thảo chuyên sâu — một với UNESCO, một với giới thống kê và nghiên cứu xã hội — Hà Nội chuẩn bị ban hành Bộ chỉ số thí điểm với 95 chỉ tiêu đo lường các ngành công nghiệp văn hóa, đặt nền móng cho mục tiêu đưa lĩnh vực này đóng góp 5% GRDP Thủ đô ngay trong năm 2026.

Đồng chủ tọa Hội thảo. Nguồn: Cổng thông tin điện tử Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội.

Chiều 19/6/2026, Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội phối hợp với Cục Thống kê thành phố Hà Nội và Viện Nghiên cứu phát triển Kinh tế – Xã hội Hà Nội tổ chức hội thảo “Giải pháp triển khai Bộ chỉ tiêu thống kê các ngành công nghiệp văn hóa”. Đây là vòng tham vấn thứ hai — sau hội thảo ngày 3/6/2026 tại Văn phòng UNESCO tại Hà Nội do Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội và UNESCO đồng chủ trì — trong tiến trình xây dựng Đề án “Bộ chỉ tiêu thống kê các ngành công nghiệp văn hóa trên địa bàn thành phố Hà Nội”.

Lấp khoảng trống đã tồn tại quá lâu

Bà Bùi Thị Hương Thủy, Phó Trưởng phòng Quản lý Di sản văn hóa (Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội), nhấn mạnh Hà Nội vẫn chưa có hệ thống chỉ tiêu thống kê chuyên biệt đủ khả năng phản ánh đầy đủ quy mô, cơ cấu, hiệu quả và mức độ đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa đối với phát triển kinh tế – xã hội Thủ đô. Khoảng trống đó đặc biệt nặng nề trong bối cảnh thành phố đang chạy đua với các mốc tăng trưởng cụ thể: công nghiệp văn hóa phải đóng góp 5% GRDP vào năm 2026, 8% vào năm 2030 và 10% vào năm 2045.

Bộ chỉ tiêu được thiết kế với 7 nhóm, bao quát toàn bộ vòng đời của ngành — từ đầu vào sản xuất, đóng góp kinh tế đến công tác quản lý nhà nước — và được đánh giá là tương thích với khung chỉ tiêu quốc gia đang được đề xuất. Các chuyên gia nhất trí rằng dữ liệu đầu vào phải bảo đảm tiêu chí “đúng, đủ, sạch, sống”, hạn chế trùng lặp và có khả năng ứng dụng thực tế cao, đặc biệt trong các lĩnh vực như du lịch làng nghề và kinh tế số.

Nhận diện đúng đối tượng — điều kiện tiên quyết

Tiến sĩ Vũ Thanh Liêm tham luận tại Hội thảo. Nguồn: Cổng thông tin điện tử Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội.

Trọng tâm của hội thảo là câu hỏi: đo ai, trước khi đo gì. Tiến sĩ Vũ Thanh Liêm, nguyên Phó Tổng Cục trưởng Tổng cục Thống kê, Hội trưởng Hội Thống kê Việt Nam, cho rằng để xây dựng được hệ thống chỉ tiêu “sắc bén”, trước hết cần hệ thống hóa đầy đủ các chủ thể tham gia — doanh nghiệp, hộ kinh doanh và các đơn vị sự nghiệp — dựa trên các quy định của Nhà nước về loại hình kinh tế, ngành và sản phẩm kinh tế. Chỉ khi đó, các chỉ tiêu mới phản ánh đúng thực tiễn và phục vụ hiệu quả Chiến lược phát triển các ngành công nghiệp văn hóa.

Bốn điểm nghẽn và lộ trình tháo gỡ

Với 30 tham luận và gần 10 ý kiến thảo luận trực tiếp, hội thảo chỉ ra bốn khó khăn cốt lõi: hạn chế về năng lực phối hợp liên ngành; vướng mắc về thể chế; rào cản trong chia sẻ và bảo mật dữ liệu hành chính; và tình trạng thiếu đồng bộ thông tin từ cơ sở. Giải pháp được đề xuất bao gồm xây dựng mã số thống kê riêng cho công nghiệp văn hóa, khai thác dữ liệu thuế, bảo hiểm và đăng ký kinh doanh làm đầu vào, đồng thời thí điểm tại một số xã, phường trước khi nhân rộng.

Tiến sĩ Phạm Đăng Quyết, thành viên Ban Chủ nhiệm xây dựng Đề án, kiến nghị UBND thành phố sớm phê duyệt Bộ chỉ tiêu, ban hành cơ chế bắt buộc các sở, ngành cung cấp dữ liệu định kỳ và gắn kết quả đánh giá với công tác thi đua cấp cơ sở. Về phía Sở Văn hóa và Thể thao, ông đề xuất thành lập tổ chuyên trách và xây dựng hệ thống phần mềm tính toán các chỉ số CCI, CRI, LCI và CEI.

Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm. Nguồn: Cổng thông tin điện tử Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội.

Theo lộ trình được đề xuất, năm 2026 là giai đoạn chuẩn bị và thí điểm; từ năm 2027, hệ thống sẽ được áp dụng chính thức; giai đoạn 2028–2030 hướng tới xây dựng Hà Nội trở thành trung tâm dữ liệu, nghiên cứu và phân tích công nghiệp văn hóa của cả nước. Ban Chủ nhiệm Đề án sẽ hoàn thiện và trình thành phố ban hành Bộ chỉ số thí điểm — với 95 chỉ tiêu đã được đề xuất — vào cuối tháng 6/2026.

———————————————–

Tổng hợp từ: Báo Hà Nội mới, Báo Thể thao & Văn hóa, Cổng thông tin điện tử Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội.