Một sản phẩm thủ công có thể mang trong mình kỹ thuật được truyền qua nhiều thế hệ. Nhưng để bước vào những thị trường mới, nó còn cần thiết kế, khả năng thích ứng với nhu cầu hiện đại, tiêu chuẩn xanh và một cách kể câu chuyện thuyết phục. Hanoi Giftshow 2026 cho thấy Hà Nội đang từng bước kết nối những yếu tố đó thành một chuỗi giá trị mới cho làng nghề.

Sáng 8/10, Hội chợ quốc tế Quà tặng hàng thủ công mỹ nghệ Hà Nội 2026 – Hanoi Giftshow 2026 – khai mạc tại Cung Triển lãm Kiến trúc, Quy hoạch xây dựng Quốc gia. Hội chợ diễn ra đến ngày 11/10, dưới sự chỉ đạo của UBND thành phố Hà Nội, do Sở Công Thương Hà Nội chủ trì và Trung tâm Khuyến công và Xúc tiến thương mại Hà Nội tổ chức.

Các đại biểu nhấn nút khai mạc Hanoi Giftshow 2026. Ảnh: chinhphu.vn

Với 500 gian hàng của 230 doanh nghiệp, hợp tác xã và cơ sở sản xuất, Hanoi Giftshow năm nay quy tụ 180 đơn vị của Hà Nội cùng 50 đơn vị đến từ 16 tỉnh, thành phố khác. Ban tổ chức dự kiến sự kiện thu hút hơn 10.000 lượt khách tham quan và giao dịch.

Nhưng quy mô gian hàng không phải điểm đáng chú ý nhất nếu nhìn từ câu chuyện Hà Nội – Thành phố Sáng tạo.

Điểm đáng quan tâm hơn nằm ở cách hội chợ đang đặt thiết kế, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi xanh vào giữa mối quan hệ vốn đã quen thuộc giữa làng nghề và thị trường.

Khi sản phẩm thủ công không thể chỉ dựa vào truyền thống

Hà Nội sở hữu một nguồn lực thủ công đặc biệt lớn. Theo thông tin được công bố tại hội chợ, Thành phố có khoảng 1.350 làng nghề và làng có nghề, chiếm tỷ trọng lớn trong hệ thống làng nghề cả nước.

Những tên tuổi như gốm Bát Tràng, lụa Vạn Phúc, mây tre đan Phú Vinh, sơn mài Hạ Thái hay dát vàng bạc Kiêu Kỵ đã trở thành những dấu chỉ quen thuộc của thủ công Hà Nội.

Tuy nhiên, giá trị lịch sử và kỹ thuật chế tác không tự động bảo đảm sức cạnh tranh của một sản phẩm trong thị trường đương đại.

Người tiêu dùng ngày càng quan tâm không chỉ đến việc một sản phẩm được làm ở đâu, mà còn tới hình thức, công năng, nguồn nguyên liệu, quy trình sản xuất, trách nhiệm môi trường và khả năng thích ứng với lối sống mới.

Đó là lý do Hanoi Giftshow 2026 dành một không gian riêng cho các sản phẩm có thiết kế mới và những sản phẩm tham gia Cuộc thi thiết kế mẫu sản phẩm thủ công mỹ nghệ mới sáng tạo năm 2026.

Trước đó, trong kế hoạch khuyến công năm 2026, Hà Nội đặt mục tiêu thu hút khoảng 100–150 tổ chức, cá nhân tham gia cuộc thi, tạo ra khoảng 300–400 mẫu sản phẩm mới. Thành phố cũng tổ chức các triển lãm chuyên đề về mẫu thiết kế thủ công mỹ nghệ mới, nhằm kết nối cơ sở sản xuất với nghệ nhân, thợ giỏi, chuyên gia và nhà thiết kế.

Như vậy, thiết kế đang dần được đưa vào không chỉ ở giai đoạn “trang trí” sản phẩm, mà như một công cụ nâng cao giá trị kinh tế của nghề thủ công.

Các đại biểu tham quan gian hàng tại Hội chợ. Ảnh: chinhphu.vn

Từ tay nghề đến thiết kế

Tại Hanoi Giftshow 2026, sáu không gian trình diễn nghề được tổ chức cho các nhóm sản phẩm tiêu biểu như sơn mài, sơn son thếp vàng; mây tre giang đan; dệt, thêu và lụa; gốm sứ; gỗ mỹ nghệ; đồng, đá, sừng cùng những nhóm thủ công khác.

Những hoạt động này giúp công chúng nhìn thấy một phần quá trình tạo ra sản phẩm – từ kỹ thuật, nguyên liệu tới công sức của người nghệ nhân.

Nhưng nếu kỹ năng thủ công là nền móng, thiết kế chính là một trong những phương tiện để đưa những kỹ năng ấy bước tiếp.

Một kỹ thuật truyền thống có thể được giữ nguyên, trong khi hình thức sản phẩm thay đổi. Một chất liệu quen thuộc có thể đi vào công năng mới. Một họa tiết cổ có thể được diễn giải bằng ngôn ngữ tạo hình đương đại.

Điểm quan trọng là đổi mới không nhất thiết đồng nghĩa với từ bỏ truyền thống.

Trong một hệ sinh thái sáng tạo trưởng thành, nghệ nhân và nhà thiết kế không đứng ở hai phía đối lập. Người nghệ nhân nắm giữ tri thức vật liệu và kỹ thuật; nhà thiết kế giúp những tri thức đó đối thoại với nhu cầu, thẩm mỹ và thị trường mới.

Chính sự gặp gỡ này có thể tạo ra giá trị gia tăng mà một mô hình sản xuất chỉ dựa vào gia công khó đạt được.

“Xanh” trở thành một phần của thiết kế

Một lớp thay đổi khác cũng xuất hiện rõ tại Hanoi Giftshow năm nay: sản xuất xanh không còn được xem như câu chuyện bên lề.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Nguyễn Xuân Lưu nhấn mạnh yêu cầu phát triển ngành thủ công mỹ nghệ theo hướng bền vững, khuyến khích doanh nghiệp và nghệ nhân cải tiến mẫu mã, ứng dụng thiết kế hiện đại trên nền tảng di sản, đồng thời từng bước đáp ứng các tiêu chuẩn xanh của thị trường quốc tế.

Điều này đặc biệt quan trọng với hàng thủ công mỹ nghệ.

Tính bền vững của một sản phẩm không chỉ nằm ở việc nó “được làm bằng tay”. Nguồn nguyên liệu, mức độ hao phí, năng lượng sử dụng, xử lý chất thải, bao bì và tuổi thọ sản phẩm đều ngày càng trở thành một phần của giá trị thiết kế.

Nói cách khác, trong thị trường mới, “đẹp” và “xanh” không còn là hai yêu cầu tách biệt.

Đối với các làng nghề Hà Nội, đây vừa là thách thức, vừa là cơ hội. Những vật liệu bản địa, kỹ thuật lâu đời và khả năng sản xuất thủ công có thể trở thành lợi thế nếu được đặt trong một quy trình được kiểm soát tốt hơn và một tư duy thiết kế hướng tới sử dụng tài nguyên hiệu quả.

Hội chợ thu hút được nhiều lượt khách tham quan, mua sắm. Ảnh: chinhphu.vn

Từ hội chợ bốn ngày tới thị trường 365 ngày

Hanoi Giftshow đã được tổ chức trong 15 năm và ngày càng hướng mạnh hơn tới xuất khẩu. Kế hoạch khuyến công của Hà Nội đặt mục tiêu thu hút hàng trăm nhà nhập khẩu và khách quốc tế đến giao dịch, tạo cơ hội ký kết hợp đồng cho các cơ sở sản xuất.

Năm nay, một thay đổi đáng chú ý khác là việc tăng cường kết nối trực tuyến.

Theo định hướng được lãnh đạo Thành phố nêu tại lễ khai mạc, sản phẩm làng nghề cần có khả năng giao thương 365 ngày trong năm, thay vì chỉ xuất hiện trong bốn ngày của một hội chợ.

Doanh nghiệp tham gia Hanoi Giftshow được hỗ trợ quảng bá trên không gian mạng, kết nối với đối tác và giới thiệu sản phẩm trên các kênh thương mại điện tử trong và ngoài nước sau khi hội chợ kết thúc.

Nếu thiết kế giúp sản phẩm phù hợp hơn với thị trường, chuyển đổi số giúp mở rộng không gian của thị trường đó.

Đây là bước dịch chuyển đáng chú ý: từ xúc tiến thương mại theo từng sự kiện sang xây dựng quan hệ thị trường liên tục.

Một mắt xích của kinh tế sáng tạo Hà Nội

Hanoi Giftshow 2026 hiện chưa có căn cứ để xác định là một hoạt động chính thức của Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026. Hai chương trình cần được nhìn nhận độc lập về mặt tổ chức.

Nhưng về logic phát triển, chúng đang gặp nhau tại một điểm rất rõ.

Một bên đặt vấn đề xây dựng hệ sinh thái sáng tạo đô thị; bên kia đưa thiết kế, đổi mới sản phẩm, chuyển đổi xanh và thị trường vào chuỗi giá trị làng nghề.

Điều đó cho thấy câu chuyện “Thành phố Sáng tạo” của Hà Nội không nhất thiết chỉ diễn ra trong các gallery, triển lãm hay sự kiện nghệ thuật.

Nó cũng diễn ra trong xưởng gốm, khung cửi, xưởng sơn mài, cơ sở mây tre; trong cuộc gặp giữa nghệ nhân và nhà thiết kế; trong quá trình biến một kỹ thuật cổ thành một sản phẩm đáp ứng nhu cầu mới.

Đối với một thành phố sở hữu một hệ thống làng nghề đặc biệt phong phú, đây có thể chính là một trong những lợi thế cạnh tranh riêng biệt nhất.

Nếu tri thức nghề truyền thống được kết nối với thiết kế, công nghệ, sản xuất bền vững và thị trường quốc tế, làng nghề sẽ không chỉ là nơi lưu giữ quá khứ.

Nó có thể trở thành một phần của nền kinh tế sáng tạo Hà Nội trong tương lai.

Nguồn tổng hợp

• Chương trình Sản xuất và Tiêu dùng bền vững – Bộ Công Thương, “Thúc đẩy sản xuất xanh, mở rộng thị trường hàng thủ công mỹ nghệ”, 08/10/2026.
• Cổng Thông tin điện tử Chính phủ – chuyên trang Thủ đô Hà Nội, “Khai mạc Hội chợ quốc tế Quà tặng hàng thủ công mỹ nghệ Hà Nội năm 2026”, 08/10/2026.
• UBND thành phố Hà Nội, Kế hoạch số 352/KH-UBND về công tác khuyến công thành phố Hà Nội năm 2026.