Bảo hộ bản quyền để công nghiệp văn hóa phát triển lành mạnh
Sáng 17/4, tại Hà Nội, Cục Bản quyền tác giả (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) chủ trì, phối hợp với Hội Truyền thông số Việt Nam, Liên minh Sáng tạo nội dung số tổ chức tọa đàm “Bản quyền và Phát triển bền vững ngành công nghiệp sáng tạo nội dung số” với sự tham gia của hơn 200 đại biểu.
Tại tọa đàm, Cục trưởng Cục Bản quyền tác giả Trần Hoàng nêu rõ: Các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam đã có những bước phát triển mới về mặt nghệ thuật, công nghệ và cách thức tiếp cận công chúng. Khía cạnh thương mại của các ngành công nghiệp văn hóa cũng được chú trọng đầu tư, phát triển. Làm tốt việc bảo hộ bản quyền là yếu tố quan trọng để xây dựng nền công nghiệp văn hóa phát triển lành mạnh, đủ sức cạnh tranh; đóng góp GDP ngày càng nhiều, tạo thêm việc làm, tăng kim ngạch xuất khẩu của đất nước.
Số liệu công bố năm 2021 của Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO) về đóng góp kinh tế của các ngành công nghiệp văn hóa dựa trên bản quyền thì tại Hoa Kỳ chiếm khoảng 11,99% GDP, Hàn Quốc 9,89%, Pháp 7,02%, Australia 6,8%, Singapore 6,19%, Canada 6,15% GDP. Còn ở châu Á, ở Trung Quốc là khoảng 7,35% GDP, Malaysia 5,7%, Thái Lan 4,48%, Indonesia 4,11%. Qua đó cho thấy việc bảo hộ hiệu quả bản quyền có vai trò quan trọng, góp phần phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội của mỗi quốc gia.
Tại Việt Nam, ước tính, giá trị tăng thêm (giá hiện hành) của các ngành công nghiệp văn hóa đóng góp vào nền kinh tế ước đạt 5,82% vào năm 2018; năm 2019 là 6,02%. Năm 2020-2021 do ảnh hưởng của COVID-19 nên có sự sụt giảm, chỉ còn khoảng 4,32% và 3,92%; đến năm 2022 các ngành đã bắt đầu phục hồi, giá trị đóng góp có sự tăng trưởng ước đạt 4,04%. Giá trị sản xuất của các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam giai đoạn 2018-2022 đóng góp ước bình quân đạt 1,059 triệu tỷ đồng (tương đương khoảng 44 tỷ USD).
Các đại biểu chia sẻ: Bảo hộ quyền tác giả, quyền liên quan có vai trò ngày càng quan trọng, góp phần phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội của mỗi quốc gia. Với sự phát triển không ngừng của khoa học và công nghệ, kỹ thuật số đã đưa đến công cụ sáng tạo mới, tạo ra môi trường lưu giữ, phương thức phân phối, hình thức khai thác, sử dụng mới đối với tác phẩm, cuộc biểu diễn, bản ghi âm, ghi hình, chương trình phát sóng. Tuy vậy, môi trường số cũng đặt ra nhiều thách thức trong việc tự bảo vệ quyền của các chủ thể và hoạt động của cơ quan quản lý, thực thi về quyền tác giả, quyền liên quan, đặc biệt là trên môi trường số.
Để tăng cường quản lý, thực thi về quyền tác giả, quyền liên quan trên môi trường số, Việt Nam đã trở thành thành viên của Hiệp ước WCT từ ngày 17/2/2022 và là thành viên của Hiệp ước WPPT từ ngày 1/7/2022. Đồng thời, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ có hiệu lực từ ngày 1/1/2023 đã có nhiều quy định mới về các nội dung liên quan đến bảo hộ quyền tác giả, quyền liên quan trên môi trường số. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã tích cực phối hợp với Bộ Thông tin và Truyền thông trong thực hiện chuyển đổi số, thực thi bảo hộ quyền tác giả, quyền liên quan trên môi trường số.
Tọa đàm là hoạt động hưởng ứng Ngày sở hữu trí tuệ thế giới 26/4, Ngày Sách và Bản quyền thế giới 23/4. Qua đó, các nhà sáng tạo, tổ chức và cá nhân đầu tư sáng tạo, khai thác, sử dụng cùng hợp tác, trao đổi về vai trò của bảo vệ bản quyền trong phát triển công nghiệp sáng tạo, công nghiệp văn hóa. Cùng với tọa đàm là triển lãm, trưng bày tác phẩm sáng tạo của các doanh nghiệp sáng tạo nội dung số.
Sự kiện cũng thiết thực quảng bá các hoạt động sáng tạo và thực thi bảo hộ bản quyền tại Việt Nam. Đây là điều kiện cần và đảm bảo để Việt Nam phát triển các ngành công nghiệp văn hóa theo tinh thần của Quyết định số 1755/QĐ-TTg ngày 8/9/2016 của Thủ tướng về việc phê duyệt Chiến lược phát triển các ngành công nghiệp văn hóa của Việt Nam đến năm 2030./.
